Skolyoz, özellikle çocukluk ve ergenlik döneminde ortaya çıkabilen ve düzenli takip gerektiren bir omurga eğriliğidir. Skolyozun değerlendirilmesinde ailelerin en çok merak ettiği konulardan biri, eğriliğin derecesinin nasıl belirlendiğidir. Bu noktada kullanılan en yaygın ölçüm yöntemi Cobb açısıdır. Skolyoz derecesinin doğru anlaşılması, takip sürecinin planlanması açısından önemli bir rehber niteliği taşır.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Skolyoz değerlendirmesi her zaman uzman hekim ve fizyoterapist iş birliğiyle yapılmalıdır.
Cobb açısı, omurgadaki eğriliğin derecesini ölçmek için kullanılan, dünya genelinde kabul görmüş bir radyolojik ölçüm yöntemidir.
Bu ölçüm:
Skolyozun varlığını
Eğriliğin derecesini
Zaman içinde ilerleyip ilerlemediğini
değerlendirmek için kullanılır.
Cobb açısı röntgen görüntüsü üzerinden ölçülür ve derece (°) cinsinden ifade edilir.
Cobb açısı ölçümü şu adımlarla yapılır:
Omurgadaki eğriliğin en üstte ve en altta kalan omurları belirlenir
Bu omurların üst ve alt yüzeylerinden hayali çizgiler çizilir
Bu çizgilerin kesiştiği açı hesaplanır
Ortaya çıkan açı, skolyozun derecesini gösterir.
Cobb açısı ölçümü deneyim gerektirir. Aynı röntgen üzerinde farklı kişiler tarafından yapılan ölçümlerde küçük farklılıklar olabilir. Bu nedenle ölçümlerin aynı merkezde ve aynı yöntemle takip edilmesi önemlidir.
Cobb açısına göre skolyoz genellikle şu şekilde sınıflandırılır:
0–10 Derece: Skolyoz Değil / Postüral DeğişiklikBu aralık genellikle skolyoz olarak kabul edilmez.
Duruş bozuklukları veya geçici postüral değişiklikler bu grupta yer alabilir.
Bu konuyla ilgili detaylı bilgi için:
“Çocuğumun Duruşu Bozuk, Skolyoz Olabilir mi?” başlıklı yazımıza göz atabilirsiniz.
10–20 Derece: Hafif SkolyozGenellikle takip önerilir
Büyüme çağındaki çocuklarda düzenli kontroller önemlidir
Kişiye ve eğriliğe özel Schroth egzersiz programı planlanır
Bu dönemde erken fark edilmesi, ilerlemenin önlenmesi açısından önemlidir.
20–40 Derece: Orta Dereceli SkolyozMutlaka düzenli takip edilmesi gerekir
Büyüme plakları hala açık olan gelişim çağındaki çocuklarda korse kullanımı eklenir
Kişiye ve eğriliğe özel Schroth egzersiz programı planlanır
Korse süreciyle ilgili ayrıntılar için:
“Skolyozda Korse: Doğru Kullanımı ve Takip Süreci” yazımızı inceleyebilirsiniz.
40 Derece ve Üzeri: İleri Dereceli SkolyozMultidisipliner değerlendirme gerekir
Uzman Ortopedi hekimi ve fizyoterapist iş birliği önemlidir
Tedavi planı kişiye özel olarak oluşturulur
Her yüksek derece ameliyat gerektirir anlamına gelmez. Karar, birçok faktör birlikte değerlendirilerek verilir.
Hayır. Cobb açısı çok önemli bir ölçüm olsa da tek başına yeterli değildir.
Değerlendirmede ayrıca:
Yaş
Büyüme hızı
Eğriliğin yeri ve tipi
Postür analizi
Kas kuvveti
gibi faktörler de dikkate alınır.
Bu nedenle skolyoz, yalnızca bir sayı üzerinden değil, bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmelidir.
Skolyoz derecesi, özellikle büyüme döneminde olan çocuklarda zaman içinde değişebilir. Hızlı boy uzaması, hormonal değişimler ve kas-iskelet sistemindeki adaptasyonlar eğriliğin seyrini etkileyebilir. Bu nedenle skolyoz tanısı alan bireylerde 6 ayda bir kontrol yapılması önemlidir. Düzenli takip, olası ilerlemelerin erken fark edilmesini ve uygun yaklaşımın planlanmasını sağlar.
Özellikle büyüme çağındaki çocuklarda skolyoz derecesi zamanla değişebilir.
Bu nedenle:
Belirli aralıklarla ölçüm yapılması
Aynı yöntemle takip edilmesi
Değişimlerin erken fark edilmesi
çok önemlidir.
Bu konuyla bağlantılı olarak:
“Skolyoz Çocuklarda Neden Artar? Ailelerin Mutlaka Bilmesi Gereken 5 Faktör” başlıklı yazımızda, ilerlemeyi etkileyen faktörleri detaylı olarak ele aldık.
Skolyozda uygulanan egzersiz yaklaşımları, eğriliğin derecesine ve kişisel özelliklere göre planlanır.
Bu yaklaşımlardan biri olan Schroth Terapi, skolyoza özgü egzersiz prensipleri içerir.
Detaylı bilgi için:
“Schroth Terapi Nedir? Skolyoz Tedavisinde Nasıl Uygulanır?” yazımıza göz atabilirsiniz.
Cobb açısı:
Skolyozu tespit etmek için güçlü bir araçtır
Ancak tek başına yeterli değildir
En doğru yaklaşım:
Uzman değerlendirmesi + düzenli takip + kişiye özel planlama
şeklinde olmalıdır.
Uzman fizyoterapist kadromuzla Manuel Terapi ve
Skolyoz Terapi’ de güvenilir çözümler sunuyoruz.
